Γλωσσάριο
100 τεχνολογικοί όροι του δημόσιου τομέα
Α
- Ανάλυση ιστοτόπου Στατιστικά ιστοτόπου Συλλογή και ανάλυση δεδομένων επισκεπτών ιστοτόπου που βοηθούν στην κατανόηση του τρόπου με τον οποίο οι χρήστες χρησιμοποιούν τον ιστότοπο.
- Ανοικτά δεδομένα Ανοιχτά δεδομένα Δημόσια διαθέσιμα, μηχαναγνώσιμα δεδομένα που μπορεί ο καθένας να χρησιμοποιήσει, να διαμοιραστεί και να επαναχρησιμοποιήσει δωρεάν.
- Αντίγραφο ασφαλείας Αντίγραφο ασφαλείας Ένα αντίγραφο των αρχείων και της βάσης δεδομένων του ιστοτόπου που επιτρέπει την αποκατάσταση του ιστοτόπου μετά από βλάβη, επίθεση ή σφάλμα.
- Αντίθεση Αντίθεση Ο βαθμός χρωματικής διαφοράς μεταξύ κειμένου και φόντου που καθορίζει την αναγνωσιμότητα — το WCAG απαιτεί αναλογία τουλάχιστον 4,5:1.
- Αρχιτεκτονική πληροφοριών Αρχιτεκτονική πληροφοριών Δομή οργάνωσης περιεχομένου ιστοτόπου: πώς διατάσσονται και συνδέονται οι σελίδες και πώς μπορεί να τις βρει ο χρήστης.
Γ
- Γενικό Εμπορικό Μητρώο (Γ.Ε.ΜΗ.) Γενικό Εμπορικό Μητρώο (Γ.Ε.ΜΗ.) Το επίσημο επιχειρηματικό μητρώο της Ελλάδας (Γενικό Εμπορικό Μητρώο), όπου οι εταιρείες δημοσιεύουν τα έγγραφα και τα δεδομένα τους· συνδεδεμένο με άλλα μητρώα της ΕΕ μέσω του BRIS.
- ΓΚΠΔ (GDPR) Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων — νομική πράξη της ΕΕ που ρυθμίζει τη συλλογή και την επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα.
Δ
- Διακομιστής Διακομιστής Ένας υπολογιστής ή εικονική μηχανή όπου αποθηκεύονται και υποβάλλονται σε επεξεργασία τα αρχεία του ιστοτόπου, η βάση δεδομένων και το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο.
- Διαλειτουργικότητα Διαλειτουργικότητα Η ικανότητα διαφορετικών συστημάτων πληροφορικής να ανταλλάσσουν δεδομένα και να συνεργάζονται, ακόμη και αν έχουν δημιουργηθεί από διαφορετικούς κατασκευαστές.
- Διαχείριση έργων Διαχείριση έργου Ένα σύνολο διαδικασιών, μεθόδων και εργαλείων σχεδιασμένων για τον επιτυχή σχεδιασμό, την εκτέλεση και την έγκαιρη παράδοση έργων.
- Διαχείριση πρόσβασης Έλεγχος πρόσβασης Ένας μηχανισμός ασφαλείας που καθορίζει ποιος μπορεί να έχει πρόσβαση σε ποια δεδομένα ή λειτουργίες του συστήματος.
- Δομημένα δεδομένα Δομημένα δεδομένα Τυποποιημένη μορφή κώδικα (Schema.org) που βοηθά την Google να κατανοεί καλύτερα το περιεχόμενο του ιστοτόπου και να εμφανίζει πρόσθετες πληροφορίες.
Ε
- Εισερχόμενος σύνδεσμος Backlink Ένας σύνδεσμος από άλλον ιστότοπο προς τον δικό σας ιστότοπο — όσο περισσότερα ποιοτικά backlinks έχετε, τόσο υψηλότερη είναι η κατάταξή σας στο Google.
- Εμπορευματοκιβωτιοποίηση Εμπορευματοκιβωτιοποίηση Τεχνολογία (π.χ. Docker) που συσκευάζει μια εφαρμογή μαζί με όλες τις εξαρτήσεις της σε ένα απομονωμένο container που εκτελείται οπουδήποτε.
- Ενημερωτικό δελτίο Ενημερωτικό δελτίο Ένα τακτικό ενημερωτικό δελτίο ηλεκτρονικού ταχυδρομείου που αποστέλλεται σε συνδρομητές με νέα και ενημερώσεις.
- Επίθεση DDoS Επίθεση DDoS Μια κυβερνοεπίθεση κατά την οποία ένας ιστότοπος κατακλύζεται από χιλιάδες τεχνητά αιτήματα μέχρι να καταστεί μη διαθέσιμος.
- Επισκεψιμότητα (Traffic) Επισκεψιμότητα ιστοτόπου Συνολικός αριθμός επισκεπτών του ιστοτόπου σε μια δεδομένη περίοδο, κατανεμημένος κατά πηγή: οργανική, άμεση, από κοινωνικά δίκτυα.
Η
- Ηλεκτρονική διακυβέρνηση στην Ελλάδα Ηλεκτρονική διακυβέρνηση Η χρήση της ψηφιακής τεχνολογίας για τη λειτουργία της δημόσιας διοίκησης και την παροχή δημόσιων υπηρεσιών διαδικτυακά· στην Ελλάδα ο κύριος δίαυλός της είναι η Ενιαία Ψηφιακή Πύλη gov.gr.
- Ηλεκτρονική υπηρεσία Ηλεκτρονική υπηρεσία Μια δημόσια υπηρεσία που παρέχεται διαδικτυακά — από την υποβολή αιτήματος μέχρι την παραλαβή του αποτελέσματος, χωρίς επίσκεψη με φυσική παρουσία.
- Ηλεκτρονική υπογραφή Ηλεκτρονική υπογραφή Ένας ψηφιακός τρόπος έγκρισης ενός εγγράφου ή μιας συμφωνίας· βάσει του eIDAS, η εγκεκριμένη ηλεκτρονική υπογραφή έχει ισοδύναμη νομική ισχύ με την ιδιόχειρη υπογραφή.
Κ
- Κακόβουλο λογισμικό Κακόβουλο λογισμικό Κώδικας προγράμματος σχεδιασμένος να προκαλεί βλάβη σε ένα σύστημα: ιοί, Trojans, spyware, ransomware.
- Κέντρο Τύπου Κέντρο Τύπου Ενότητα ιστοτόπου για τα μέσα ενημέρωσης: δελτία τύπου, φωτογραφίες, λογότυπα, στοιχεία επικοινωνίας για δημόσιες σχέσεις.
- Κληροδοτημένο σύστημα (Legacy System) Παρωχημένο σύστημα Ένα παλιό, ξεπερασμένο σύστημα πληροφορικής που εξακολουθεί να χρησιμοποιείται επειδή η αντικατάστασή του είναι δαπανηρή ή περίπλοκη.
- Κυβερνοασφάλεια Κυβερνοασφάλεια Ένα σύνολο τεχνολογιών και πρακτικών που προστατεύει συστήματα, δίκτυα και δεδομένα από ψηφιακές απειλές.
Μ
- Μέσα κοινωνικής δικτύωσης Μέσα κοινωνικής δικτύωσης Διαδικτυακές πλατφόρμες (Facebook, Instagram, LinkedIn) όπου οι φορείς επικοινωνούν με το κοινό τους και δημοσιεύουν περιεχόμενο.
- Μετα-περιγραφή Μετα-περιγραφή Μια σύντομη περιγραφή σελίδας (έως 160 χαρακτήρες) που εμφανίζεται στα αποτελέσματα αναζήτησης Google κάτω από τον τίτλο του συνδέσμου.
- Μετανάστευση δεδομένων Μετανάστευση δεδομένων Η διαδικασία μεταφοράς δεδομένων από ένα παλιό σύστημα σε ένα νέο είναι ένα σύνηθες βήμα κατά την αναβάθμιση ενός ιστοτόπου ή την αλλαγή πλατφόρμας.
- Μετατροπή Μετατροπή Η επιθυμητή ενέργεια που πραγματοποιεί ένας επισκέπτης σε έναν ιστότοπο: συμπλήρωση φόρμας, λήψη εγγράφου, παραγγελία υπηρεσίας.
- Μικροϋπηρεσίες Μικροϋπηρεσίες Ένα αρχιτεκτονικό στυλ στο οποίο μια εφαρμογή δομείται από μικρές, ανεξάρτητες υπηρεσίες, καθεμία από τις οποίες εκτελεί μία λειτουργία.
Ο
- Ολοκλήρωση συστημάτων Ολοκλήρωση συστημάτων Σύνδεση διαφορετικών συστημάτων ΤΠΕ, ώστε να μπορούν να ανταλλάσσουν δεδομένα και να λειτουργούν ως ενιαίο σύνολο.
- Οπτική ιεραρχία Οπτική ιεραρχία Μια σχεδιαστική αρχή που υποδεικνύει τη σειρά σπουδαιότητας των στοιχείων μέσω του μεγέθους, του χρώματος και της τοποθέτησης στη σελίδα.
- Οπτικοποίηση δεδομένων Οπτικοποίηση δεδομένων Παρουσίαση δεδομένων με τη χρήση οπτικών εργαλείων — διαγραμμάτων, γραφημάτων, χαρτών — ώστε οι πληροφορίες να είναι πιο εύκολα κατανοητές.
Π
- Πιστοποιητικό SSL Πιστοποιητικό SSL Ένα ψηφιακό πιστοποιητικό που επαληθεύει την ταυτότητα ενός ιστοτόπου και επιτρέπει μια κρυπτογραφημένη σύνδεση HTTPS.
- Πλαίσιο (Framework) Framework Ένα προγραμματιστικό framework είναι ένα σύνολο έτοιμων εργαλείων και δομής που επιταχύνει την ανάπτυξη ιστοτόπων ή εφαρμογών.
- Πλοήγηση Πλοήγηση Το μενού και η δομή συνδέσμων του ιστοτόπου που βοηθούν τους επισκέπτες να προσανατολίζονται μεταξύ των σελίδων και να αποκτούν πρόσβαση στις πληροφορίες που χρειάζονται.
- Ποσοστό εγκατάλειψης (Bounce Rate) Ποσοστό εγκατάλειψης Το ποσοστό των επισκεπτών που βλέπουν μόνο μία σελίδα και αποχωρούν — ένα υψηλό ποσοστό υποδεικνύει πρόβλημα στο περιεχόμενο ή στην εμπειρία χρήστη (UX).
- Προσαρμοστικός σχεδιασμός Προσαρμοστικός σχεδιασμός Μια μέθοδος σχεδιασμού ιστοτόπων κατά την οποία μια σελίδα προσαρμόζεται αυτόματα σε οποιοδήποτε μέγεθος οθόνης — κινητό τηλέφωνο, tablet ή υπολογιστή.
- Προσβασιμότητα (WCAG) Προσβασιμότητα ιστού (WCAG) Διεθνή πρότυπα που διασφαλίζουν ότι ένας ιστότοπος μπορεί να χρησιμοποιηθεί και από άτομα με αναπηρία.
- Πρόσθετο (Plugin) Πρόσθετο Ένα πρόσθετο δομοστοιχείο λογισμικού που επεκτείνει τη λειτουργικότητα του ιστοτόπου χωρίς αλλαγή του κύριου κώδικα.
- Προσωπικά δεδομένα Προσωπικά δεδομένα Κάθε πληροφορία που μπορεί να ταυτοποιήσει ένα συγκεκριμένο πρόσωπο: όνομα, διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, διεύθυνση IP, αριθμός ταυτότητας.
- Πρωτότυπο Πρωτότυπο Ένα διαδραστικό προσχέδιο ιστοτόπου που σας επιτρέπει να ελέγξετε τη διαδρομή του χρήστη και τη λειτουργικότητα πριν από τον προγραμματισμό.
- Πύλη αυτοεξυπηρέτησης Πύλη αυτοεξυπηρέτησης Μια διαδικτυακή πλατφόρμα όπου οι χρήστες μπορούν να πραγματοποιούν ενέργειες οι ίδιοι: να υποβάλλουν αιτήματα, να παρακολουθούν την κατάσταση, να λαμβάνουν έγγραφα.
- Πύλη ειδήσεων Πύλη Ειδήσεων Μια ενότητα ιστοτόπου για την τακτική δημοσίευση ειδήσεων, ανακοινώσεων και ενημερώσεων ενός φορέα.
Σ
- Στρατηγική περιεχομένου Στρατηγική περιεχομένου Ένα μακροπρόθεσμο σχέδιο που καθορίζει ποιο περιεχόμενο θα δημιουργηθεί, σε ποιους απευθύνεται και πώς θα συμβάλει στην επίτευξη των στόχων του φορέα.
- Στρατηγική πληροφορικής Στρατηγική πληροφορικής Ένα μακροπρόθεσμο σχέδιο που ορίζει πώς ένας φορέας θα χρησιμοποιεί την τεχνολογία πληροφοριών για την επίτευξη των στόχων του.
- Συνδυασμός γραμματοσειρών Συνδυασμός γραμματοσειρών Ο συνδυασμός δύο γραμματοσειρών σε έναν ιστότοπο — μίας για τις επικεφαλίδες και μίας για το κυρίως κείμενο — δημιουργεί μια επαγγελματική εικόνα.
- Συνεδρία Συνεδρία Μία επίσκεψη από έναν χρήστη σε έναν ιστότοπο — από το άνοιγμα της πρώτης σελίδας μέχρι την αποχώρηση ή μια περίοδο αδράνειας.
- Σύστημα σχεδιασμού Σύστημα σχεδιασμού Ένα σύνολο τυποποιημένων στοιχείων (κουμπιά, χρώματα, γραμματοσειρές) που διασφαλίζει συνεπή εμφάνιση του ιστοτόπου.
- Σχέδιο επικοινωνίας Σχέδιο επικοινωνίας Ένα έγγραφο που καθορίζει τους στόχους επικοινωνίας, τα κανάλια, το κοινό, το ύφος των μηνυμάτων και το χρονοδιάγραμμα ενός φορέα.
Τ
- Ταχύτητα φόρτωσης Ταχύτητα φόρτωσης σελίδας Ο χρόνος που απαιτείται για να φορτώσει πλήρως μια σελίδα ιστοτόπου — ο βέλτιστος στόχος είναι λιγότερο από 3 δευτερόλεπτα.
- Τείχος προστασίας Firewall Ένα σύστημα ασφαλείας που φιλτράρει τη δικτυακή κίνηση και αποκλείει κακόβουλα αιτήματα προτού φτάσουν στον ιστότοπο.
- Τεχνικό χρέος Τεχνικό χρέος Το κόστος που πληρώνει ένας φορέας στο μέλλον λόγω γρήγορων αλλά μη βέλτιστων τεχνικών αποφάσεων που ελήφθησαν στο παρελθόν.
- Τμηματοποίηση χρηστών Τμηματοποίηση χρηστών Ομαδοποίηση των επισκεπτών σε κατηγορίες με βάση χαρακτηριστικά (ηλικία, συσκευή, συμπεριφορά) για πιο στοχευμένη επικοινωνία.
Υ
- Υπηρεσία για τους πολίτες Υπηρεσία προς τον πολίτη Μια δημόσια υπηρεσία επικεντρωμένη στις ανάγκες των πολιτών — από τη λήψη πληροφοριών έως τη λήψη απόφασης.
- Υπολογιστικό νέφος Υπολογιστικό νέφος Παροχή πόρων πληροφορικής (διακομιστές, αποθηκευτικός χώρος, εφαρμογές) μέσω του διαδικτύου από το cloud, με πληρωμή μόνο για τη χρήση.
Ψ
- Ψηφιακή ωριμότητα Ψηφιακή ωριμότητα Το επίπεδο ετοιμότητας ενός φορέα να χρησιμοποιεί αποτελεσματικά τις ψηφιακές τεχνολογίες στη λειτουργία και τις υπηρεσίες του.
- Ψηφιακό δίδυμο Ψηφιακό δίδυμο Ένα εικονικό μοντέλο ενός φυσικού αντικειμένου ή μιας διαδικασίας που αντικατοπτρίζει την πραγματικότητα σε πραγματικό χρόνο και επιτρέπει τη μοντελοποίηση σεναρίων.
- Ψηφιακός μετασχηματισμός Ψηφιακός μετασχηματισμός Αλλαγή των διαδικασιών, της κουλτούρας και των υπηρεσιών του φορέα με τη χρήση ψηφιακών τεχνολογιών για την αύξηση της αποτελεσματικότητας.
A
- A/B testing A/B Testing Μια μέθοδος σύγκρισης δύο εκδοχών μιας σελίδας, όπου ορισμένοι επισκέπτες βλέπουν την έκδοση Α, άλλοι τη Β, και παρακολουθείται ποια αποδίδει καλύτερα.
- Agile (ευέλικτη μεθοδολογία) Agile Μια ευέλικτη μεθοδολογία διαχείρισης έργων όπου η εργασία εκτελείται σε σύντομους κύκλους (sprints) με τακτική ανατροφοδότηση.
- API Διεπαφή Προγραμματισμού Εφαρμογών Διεπαφή εφαρμογής που επιτρέπει σε διαφορετικά συστήματα να ανταλλάσσουν δεδομένα αυτόματα, π.χ. μεταξύ ενός ιστοτόπου και ενός μητρώου.
- API Gateway API Gateway Ένας διακομιστής ενδιάμεσου λογισμικού (middleware) που διαχειρίζεται όλα τα αιτήματα API — ταυτοποίηση, περιορισμό ρυθμού αιτημάτων, δρομολόγηση.
C
- CDN Δίκτυο διανομής περιεχομένου Δίκτυο διανομής περιεχομένου — ένα παγκόσμιο δίκτυο διακομιστών που επιταχύνει τη φόρτωση του ιστοτόπου για χρήστες σε όλο τον κόσμο.
- CI/CD Συνεχής Ενσωμάτωση / Συνεχής Διάθεση Μια αυτοματοποιημένη διαδικασία κατά την οποία οι αλλαγές κώδικα ελέγχονται αυτόματα και διατίθενται στο περιβάλλον παραγωγής.
- CMS (Σύστημα Διαχείρισης Περιεχομένου) Σύστημα διαχείρισης περιεχομένου Λογισμικό που επιτρέπει τη δημιουργία, επεξεργασία και διαχείριση περιεχομένου ιστοτόπου χωρίς γνώσεις προγραμματισμού.
- Core Web Vitals Core Web Vitals Τρεις μετρήσεις της Google (LCP, FID, CLS) που αξιολογούν την ταχύτητα, τη διαδραστικότητα και την οπτική σταθερότητα του ιστοτόπου.
- CSS Cascading Style Sheets Μια γλώσσα στυλ που καθορίζει την οπτική εμφάνιση ενός ιστοτόπου: χρώματα, γραμματοσειρές, διαστήματα, εφέ κίνησης.
E
- Email marketing Email Marketing Μια στρατηγική επικοινωνίας που χρησιμοποιεί το email για την ενημέρωση, τη δραστηριοποίηση και την παρότρυνση ενός κοινού-στόχου σε δράση.
- ETL Εξαγωγή, Μετασχηματισμός, Φόρτωση Διαδικασία επεξεργασίας δεδομένων: εξαγωγή από την πηγή, μετασχηματισμός στην απαιτούμενη μορφή και φόρτωση στο σύστημα-στόχο.
F
G
- Git Git Ένα σύστημα ελέγχου εκδόσεων που σας επιτρέπει να παρακολουθείτε αλλαγές στον κώδικα, να επιστρέφετε σε προηγούμενες εκδόσεις και να εργάζεστε ομαδικά.
- gov.gr gov.gr Ενιαία Ψηφιακή Πύλη Η Ενιαία Ψηφιακή Πύλη της Ελληνικής Δημόσιας Διοίκησης: ένα ενιαίο σημείο για δημόσιες υπηρεσίες στο διαδίκτυο, με την υποστήριξη της εθνικής αυθεντικοποίησης και του Κέντρου Διαλειτουργικότητας.
H
- HTML Γλώσσα Σήμανσης Υπερκειμένου Η κύρια μορφή σήμανσης για ιστοτόπους, που καθορίζει τη δομή της σελίδας: επικεφαλίδες, παραγράφους, συνδέσμους.
- HTTP/HTTPS Πρωτόκολλο Μεταφοράς Υπερκειμένου (Ασφαλές) Πρωτόκολλα μέσω των οποίων το πρόγραμμα περιήγησης και ο διακομιστής ανταλλάσσουν δεδομένα. Η έκδοση HTTPS κρυπτογραφεί τη σύνδεση και είναι υποχρεωτική.
M
- Middleware (Ενδιάμεσο λογισμικό) Middleware Λογισμικό που βρίσκεται ανάμεσα σε δύο συστήματα και τα βοηθά να επικοινωνούν, παρόλο που μιλούν διαφορετικές «γλώσσες».
- MVP (Ελάχιστο Βιώσιμο Προϊόν) Ελάχιστο βιώσιμο προϊόν Η πρώτη έκδοση προϊόντος με ελάχιστες αλλά επαρκείς λειτουργίες, που επιτρέπει την έναρξη της χρήσης του και τη συλλογή σχολίων.
S
- Search Console Google Search Console Δωρεάν εργαλείο της Google που δείχνει πώς εμφανίζεται ένας ιστότοπος στην αναζήτηση και ποια ερωτήματα φέρνουν επισκέπτες.
- SEO Βελτιστοποίηση για μηχανές αναζήτησης Βελτιστοποίηση ιστοτόπου για μηχανές αναζήτησης ώστε να επιτυγχάνει υψηλότερες θέσεις στα αποτελέσματα του Google.
- Sitemap (χάρτης ιστοτόπου) Sitemap Ένα αρχείο XML με κατάλογο όλων των σελίδων του ιστοτόπου, που βοηθά την Google να βρίσκει και να ευρετηριάζει το περιεχόμενο ταχύτερα.
- SLA (Συμφωνία Επιπέδου Υπηρεσιών) Συμφωνία επιπέδου υπηρεσιών Μια σύμβαση μεταξύ του παρόχου υπηρεσιών και του πελάτη που ορίζει πρότυπα ποιότητας: χρόνο διαθεσιμότητας και χρόνο απόκρισης.
- SSL Secure Sockets Layer Ένα πρωτόκολλο ασφαλείας που κρυπτογραφεί τη διαβίβαση δεδομένων μεταξύ του προγράμματος περιήγησης και του διακομιστή, το οποίο υποδεικνύεται με ένα εικονίδιο λουκέτου.
- SSO (Ενιαία σύνδεση) Ενιαία σύνδεση Μια μέθοδος ταυτοποίησης που σας επιτρέπει να χρησιμοποιείτε διάφορα συστήματα με μία μόνο σύνδεση, χωρίς να εισάγετε ξανά κωδικό πρόσβασης.
U
- UI (Διεπαφή χρήστη) Διεπαφή χρήστη Το οπτικό μέρος ενός ιστοτόπου με το οποίο ο χρήστης αλληλεπιδρά άμεσα: κουμπιά, μενού, φόρμες, χρώματα.
- UX (Εμπειρία χρήστη) Εμπειρία χρήστη Η συνολική εντύπωση που αποκομίζει ένα άτομο όταν χρησιμοποιεί έναν ιστότοπο: αν είναι εύκολο να βρει πληροφορίες και αν είναι εύχρηστος.
W
- Webhook Webhook Αυτόματη ειδοποίηση από ένα σύστημα σε ένα άλλο όταν προκύπτει ένα συγκεκριμένο συμβάν — π.χ. υποβολή νέου αιτήματος.
- Wireframe (Πλαίσιο) Wireframe Μια απλοποιημένη διάταξη σελίδας που δείχνει τη διάταξη των στοιχείων χωρίς χρώματα ή γραφικά — όπως το αρχιτεκτονικό σχέδιο ενός κτιρίου.
- WordPress WordPress Ένα ευρέως χρησιμοποιούμενο σύστημα διαχείρισης περιεχομένου ανοιχτού κώδικα στο οποίο βασίζονται πολλοί ιστότοποι.